Smyrna Heykeli ABD’den Türkiye’ye İade Edildi

0

BEĞENDİM

0

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, İzmir’deki Smyrna Antik Kenti kökenli mermer heykel başının ABD’den Türkiye’ye iade edildiğini sosyal medya hesabından duyurdu. Bakan Ersoy, Denver kentindeki Denver Art Museum koleksiyonunda bulunan ve Smyrna Antik Kenti kökenli olduğu bilimsel olarak kanıtlanan mermer heykel başının iadesini sağladıklarını belirtti. “1934 tarihli raporlar ve uzman incelemeleriyle Smyrna Agora kazılarından geldiği ve Theodosius Dönemi’ne ait olduğu belirlenen eser, yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarılmıştı” diyen Ersoy, bu süreçte Denver Sanat Müzesiyle kurulan iş birliği ve yapıcı diyalog sayesinde eserin Türkiye’ye iade edildiğini vurguladı.

Bakan Ersoy, milattan sonra 5’inci yüzyıla tarihlenen bu eserin günümüzde İzmir Arkeoloji Müzesi’nde sergilendiğini ifade etti. “Bu süreçte emeği geçen Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ekiplerimize ve emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Kültürel mirasımızı kararlılıkla korumaya devam edeceğiz” şeklinde konuştu.

Yasa Dışı Yollarla Yurt Dışına Çıkarıldığı Belirlendi

Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, Denver Sanat Müzesi, koleksiyonlarında yer alan ve Anadolu kökenli olduğu belirlenen mermer heykel başını Türkiye’ye iade etmek istediklerini Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’ne bildirdi. Müze tarafından iletilen bilgilerde, heykel başının Smyrna Agora kazılarından elde edildiği belirtildi. Ayrıca, bu eserin 1989 yılında Marie Thérèse Macy’nin malikanesinden bağış yoluyla Denver Sanat Müzesi koleksiyonuna dahil edildiği öğrenildi. Macy, 1946-1948 yılları arasında İstanbul’da ABD Başkonsolosu olarak görev yapan Clarence Edward Macy’nin eşi olarak biliniyor.

Bakanlık uzmanlarının yaptığı incelemelerde, söz konusu veriler doğrulandı. Eserin Smyrna Agora kazılarından geldiği, 1934 tarihli Türk Tarih, Arkeologya ve Etnografya Dergisi’nde yayımlanan raporla da belgelediği kaydedildi. Eserin Anadolu kökenli olduğu ve yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarıldığı, bakanlık uzmanlarının bilimsel incelemeleri ve arşiv kayıtlarıyla kesin olarak ortaya kondu. Bu tespitler doğrultusunda, Türkiye tarafından eserin iadesi resmi olarak talep edildi ve yürütülen süreç uluslararası iş birliğiyle başarıyla sonuçlandı.

Heykel Başında Güçlü İfade Unsurları Tespit Edildi

Heykel başının Theodosius Dönemi heykel sanatıyla ilişkili olduğu ve Efes-Smyrna bölgesinde faaliyet gösteren bir atölyenin ürünü olduğu, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Akın Ersoy ile Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi uzmanları tarafından hazırlanan raporlarda yer aldı. Eserin yüksekliği 25 santimetre olup, milattan sonra 5’inci yüzyılın ikinci yarısına tarihleniyor. Erkek portresi olarak tanımlanan bu eserde boyun kısmı kırık ve eksik durumdadır. Heykelde, saç ve kaş kıvrımları keskiyle işlenirken; göz bebekleri matkap darbeleriyle belirginleştirilmiştir.

Portrede, gözlerin izleyiciye yöneldiği ve yüz hatlarında güçlü ifade unsurlarının var olduğu gözlemlenmiştir. Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla Türkiye’ye getirilen eser, kökeni ve tarihsel bağlamı göz önünde bulundurularak İzmir Arkeoloji Müzesi’nde sergilenmeye başlanmıştır. Bu gelişmeler, Türkiye’nin kültürel mirasını koruma konusundaki kararlılığını bir kez daha gözler önüne sermektedir.